امنیت نرم افزاری به طور کلی یک مفهوم انتزاعی است که به پارامترهای فکری هر شخص وابسته است. چون درجه آسیب پذیری امنیتی، از خط به خط کدهای برنامه نویسی به وجود می آید. هر حوزه امنیتی از درجه حساسیت خاصی برخوردار است که ممکن است برای کاربران یک پایه فوق العاده مهم باشد یا بر عکس٫ در نتیجه تعابیر بسیار زیادی برای امنیت وجود دارد. مخصوصا اگر بخواهید درباره امنیت برنامه کامل و پیچیده ای مانند سیستم عامل ها و مثلا ویندوز و لینوکس صحبت کنید.

پارامترهای عینی متعددی برای درجه بندی امنیت وجود دارد که می توان از آن طریق باگ های برطرف شده یک مجموعه نرم افزاری خاص را محاسبه کرد. هنگامی که ویندوز و لینوکس با هم مقایسه می شوند، نقطه ضعف های امنیتی دیگری ظاهر می شوند که در این مقایسه دخیل هستند.

اخیرا موسسه CERT گزارشی از اسیب پذیری های استاندارد این دو سیستم عامل را منتشر نمود که طی آن ۲۵۰ حفره امنیتی حساس برای ویندوز گزارش شده کخ ۳۹ حوزه آن در لیست خطرناک ترین نقاط ضعف امنیتی قرار دارند و برای لینوکس ردهت نیز ۴۶ حفره امنیتی گزارش شده است که سه حفره آن در لیست آسیب پذیری های امنیتی بسیار خطرناک قرار دارند. هزاران گزارش از مقایسه امنیتی میان لینوکس و ویندوز وجود دارد. اما مبنای این تحقیق CERT گزارش هایی بوده که توسط کاربران موسسات دولتی ارائه شده اند و در ان حفره های امنیتی خطرناک مشابهی گزارش شده است. رلایل قانع کننده ای برای ان تفاوت امنیتی میان دو سیستم عامل وجود دارد. به عنوان مثال مدل توسعه اپن سورس برنامه های لینوکس، امکان گزارش . شناسایی باگ های را در فاصله زمانی زودتری امکان پذیر می کند. این مزیتی است که در ویندوز از آن بی بهره است. دیگر پارامترها نامطلوب برای ویندوز، اعتماد بسیاری از کرنل برنامه های کاربردی ویندوز به (RPC )Remote Procedure ،متد توسعه جامعه کامپیوترهای خانواده اینتل،است. نتیجه این رویه،ضعف قوانین دیواره های آتش در مقایسه با سیستم عامل هایی مانند لینوکس است که در سطح بسیار کمتری از RPC استفاده می کنند. میان این دو سیستم عامل، تفاوت های امنیتی دیگر نیز وجود دارد که برای کاربران پایانه ای این سیستم عامل ها بروز خواهد کرد و در حوزه آسیب پذیری های مدیریتی سیستم گنجانده نمی شوند . برای مثال ویندوزها قطعا زمینه مساعدتری برای شیوع ویروس ها در سمت کاربران پایانه ای داراست که ایمنی سیستم به خود کاربر و استفاده از آنتی ویروس ها واگذار شده است.
اخیرا ویندوز شاهد ربودن اطلاعات سیستم ها توسط ابزارهایی به نام Spyware یا جاسوس افزار بود که می توانند به صورت محرمانه و پنهانی اطلاعات شخصی شما را در سطح اینترنت پخش کنند که در وبگردی، از روی خطا یا اختیار آن ها را بر روی سیستم فعال می کنید. مایکروسافت جدیدا برای مقابله با این پدیده یک شرکت ضد ویروس و ضد جاسوس افزار را خریداری کرده است.

امکان دارد که بتوان توسط مدیر سیستم یا کاربران ارشد، ویندوز لینوکس را به درستی مدیریت کرد. اما بسیاری از برنامه های کاربردی دیگر ویندوز با این سیستم یکپارچه نیستند و نیاز است توسط کاربران، با مجوزدهی صحیح مدیر سیستم، اجرا شوند. اما برنامه های کاربردی لینوکس غالبا نیازمندی های امنیتی را رعایت کرده و در نتیجه کمتر می توانند مورد سوء استفاده قرار گیرند. ویندوز تنها از طرف توسعه دهنده خود دچار مشکل است که دوست دارد یک سیستم ساده را خلق کند که برای استفاده کننده بسیار آسان باشد. اما این سایت با هزینه بسیار زیادی از ناحیه امنیت سیستم همراه است. این امتیاز حتی موجب سست شدن امنیت سیستم نسبت به نسخه های قدیمی تر می شود، ضعفی که لینوکس هنوز با آن مواجه نشده است. لینوکس نیز دارای ضعف های امنیتی است.

عموما سازندگان خودشان سخت افزار یا درایوهای مخصوص خود را برای سازگاری با ویندوز توسعه می دهند. اما در جامعه لینوکس غالبا از مهندسی معکوس برای ساخت این محصولات استفاده می شود. در سیستم عامل های اپن سورس، گاهی قدم اول همین مهندسی معکوس، غیرقابل پیش بینی خواهد بود. در برخی موارد، سازگاری یک سخت افزار با لینوکس، به کندی صورت می پذیرد که نسبت به ویندوز، شاید ماه ها و شاید تا دو سال به طول بینجامد. خوشبختانه با پشتیبانی شرکت هایی مانند IBM و Novell از استانداردهای اپن سورس، برخی از مشکلات پیچیده حل شده و پروسه سازگاری با لینوکس ساده تر شده است. فارغ از محیط های گرافیکی، رابط خط فرمان لینوکس برای بسیاری از کاربران سخت و پیچیده است و آنان درک درستی از آن ندارند. همین امر موجب می شود مدیران سیستم ها، از به کار گرفتن ابزارو مفاهیم پیچیده برای برقرای امنیت در سیستم اجتناب کنند. لینوکس اصولا دارای قابلیت های سیستم عاملی یک شبکه است و در نصب پیش فرض، بسیاری از برنامه های کاربردی شبکه فعال نیست. این موضوع می تواند آسیب پذیری های ناشناخته ای را به وجود آوردکه هر یک از آن ها تهدیدی امنیتی برای سیستم عامل محسوب شوند. خوشبختانه این موارد و بسیاری از نقاط ضعف دیگر لینوکس، با به کارگیری یک لایه سخت گیرانه امنیتی و ابزار ساده خط فرمان برای آسان کردن کار مدیر سیستم بهبود یافته است. یکی دیگر از امتیازات لینوکس، وجود تعداد بی شماری ابزار متنوع مبتنی بر لینوکس برای فراهم کردن امنیت در سیستم (Nessus ) امکان پویش شبکه، حفره های موجود بر روی سیستم راه دور، باگ های نرم افزاری اجرا شده بر روی شبکه و دیگر ابزار نصب شده موجود در سیستم را فراهم می کند. Nessus در سیستم هایی که به تازگی نصب شده اند، می تواند به کار گرفته شود. علاوه بر این قابلیت گزارشگیری از یک سیستم سرور را در یک دوره مشخص دارد. Nmap ابزار دیگری برای اسکن شبکه است که نسبت به Nessus کاربردهای کمتری دارد. این ابزار می تواند به صورت پیش فرض همراه لینوکس نصب شود.

گذشته از سودمندی این ابزار برای هر کارشناس IT ، هنوز ابزاری به راحتی آن در پیکربندی لینوکس ارائه نشده است. متخصصان امنیتی در هنگام اتصال به یک شبکه اینترنت از فایروال نیز استفاده می کنند. فایروال ها به صورت بسته های افزودنی به سیستم سرور برای تامین امنیت بیشتر به کار گرفته می شوند. ابزاری مانند، ACID می توانند اطلاعات را آنالیز کرده و مطابق این اطلاعات مشخصه های یک را تشخیص دهد. ACID امکان گزارش از طریق ایمیل را دارد و از طریق یک رابط گرافیکی، تمامی اطلاعات یک بسته فعال شبکه را نمایش می دهد. استفاده از این ابزار برای هر شرکتی که در حوزه امنیت IT فعالیت می کند، توصیه می شود. ACID ممکن است گزارش های متناقض و ناصحیح بسیاری برای مدیر سیستم تولید کند و از این رو نیاز به تنظیم و پیکربندی همیشگی آن وجود دارد.
فارغ از سیستم عاملی که استفاده می کنیدف عدم به کارگیری ابزار مناسب، می تواند یکپارچگی امنیتی کار شما را به خطر بیندازد. عدم پشتیبان گیری کافی ضعیف بودن رمزهای عبور، اشتراک گذاری حساب های کاربری و پروژه های امنیتی که توسط تیم بازرسی نادیده گرفته شوند، و بازبینی و نظارت ضعیف، از دیگر موارد نقض امنیت سیستم هستند.

منبع: ماهنامه شبکه

پرشین هک:وقتی از امنیت شبکه صحبت می کنیم، مباحث زیادی قابل طرح و بررسی هستند، موضوعاتی که هر کدام به تنهایی می توانند در عین حال جالب، پرمحتوا و قابل درک باشند. اما وقتی صحبت کار عملی به میان می آید، قضیه تا حدودی پیچیده می شود. ترکیب علم و عمل، احتیاج به تجربه دارد و نهایت هدف یک علم بعد کاربردی آن است.
وقتی دوره تئوری امنیت شبکه را با موفقیت پشت سر گذاشتید و وارد محیط کار شدید، ممکن است این سوال برایتان مطرح شود که ” حالا باید از کجا شروع کرد؟ اول کجا باید ایمن شود؟ چه استراتژی را در  پیش گرفت و کجا کار را تمام کرد؟ به این ترتیب ” انبوهی از این قبیل سوالات فکر شما را مشغول می کند و کم کم حس می کنید که تجربه کافی ندارید (که البته این حسی طبیعی است ).
پس اگر شما نیز چنین احساسی دارید و می خواهید یک استراتژی علمی – کاربردی داشته باشید، تا انتهای این مقاله را بخوانید.
همیشه در امنیت شبکه موضوع لایه های دفاعی، موضوع داغ و مهمی است. در این خصوص نیز نظرات مختلفی وجود دارد. عده ای فایروال را اولین لایه دفاعی می دانند، بعضی ها هم Access List رو اولین لایه دفاعی می دانند، اما واقعیت این است که هیچکدام از این‌ها، اولین لایه دفاعی محسوب نمی شوند. به خاطر داشته باشید که اولین لایه دفاعی در امنیت شبکه و حتی امنیت فیزیکی وجود یک خط مشی (Policy) هست. بدون policy، لیست کنترل، فایروال و هر لایه دیگر، بدون معنی می شود و اگر بدون policy شروع به ایمن سازی شبکه کنید، محصول وحشتناکی از کار در می آید.
با این مقدمه، و با توجه به این که شما policy مورد نظرتان را کاملا تجزیه و تحلیل کردید و دقیقا می دانید که چه می خواهید و چه نمی خواهید، کار را شروع می‌شود. حال باید پنج مرحله رو پشت سر بگذاریم تا کار تمام شود. این پنج مرحله عبارت اند از :

۱- Inspection ( بازرسی )

۲- Protection ( حفاظت )

۳- Detection ( ردیابی )

۴- Reaction ( واکنش )

۵- Reflection ( بازتاب)

در طول مسیر ایمن سازی شبکه از این پنج مرحله عبور می کنیم، ضمن آن که این مسیر، احتیاج به یک  تیم امنیتی دارد و یک نفر به تنهایی نمی تواند این پروسه را طی کند.
۱- اولین جایی که ایمن سازی را شروع می کنیم، ایمن کردن کلیه سندیت های (authentication) موجود است. معمولا رایج ترین روش authentication، استفاده از شناسه کاربری و کلمه رمز است.
مهمترین قسمت هایی که باید authentication را ایمن و محکم کرد عبارتند از :

- کنترل کلمات عبور کاربران، به ویژه در مورد مدیران سیستم.

- کلمات عبور سوییچ و روتر ها ( در این خصوص روی سوییچ تاکید بیشتری می شود، زیرا از آنجا که این ابزار  (device) به صورت plug and play کار می کند، اکثر مدیرهای شبکه از config کردن آن غافل می شوند. در حالی توجه به این مهم  می تواند امنیت شبکه را ارتقا دهد. لذا  به مدیران امنیتی توصیه میشود که حتما سوییچ و روتر ها رو کنترل کنند ).

- کلمات عبور مربوط به SNMP.

- کلمات عبور مربوط به پرینت سرور.

- کلمات عبور مربوط به محافظ صفحه نمایش.

در حقیقت آنچه که شما در کلاس‌های امنیت شبکه در مورد Account and Password Security یاد گرفتید این جا به کار می رود.

۲- گام دوم نصب و به روز رسانی  آنتی ویروس ها روی همه کامپیوتر ها، سرورها و میل سرورها است. ضمن اینکه آنتی ویروس های مربوط به کاربران باید به صورت خودکار به روز رسانی شود و آموزش های لازم در مورد فایل های ضمیمه ایمیل ها و راهنمایی لازم جهت اقدام صحیح در صورت مشاهده موارد مشکوک نیز باید به  کاربران داده شود.

۳ – گام سوم شامل نصب آخرین وصله های امنیتی و به روز رسانی های امنیتی سیستم عامل و سرویس های موجود است. در این مرحله علاوه بر اقدامات ذکر شده، کلیه سرورها، سوییچ ها، روتر ها و دسک تاپ ها با ابزار های شناسایی حفره های امنیتی بررسی می شوند تا علاوه بر شناسایی و رفع حفره های امنیتی، سرویس های غیر ضروری هم شناسایی و غیرفعال بشوند.

۴-در این مرحله نوبت گروه بندی کاربران و اعطای مجوزهای لازم به فایل ها و دایرکتوری ها است. ضمن اینکه اعتبارهای( account) قدیمی هم باید غیر فعال شوند.

گروه بندی و اعطای مجوز بر اساس یکی از سه مدل استاندارد Access Control Techniques یعنی MAC , DAC یا RBAC انجام می شود. بعد از پایان این مرحله، یک بار دیگر امنیت سیستم عامل باید چک شود تا چیزی فراموش نشده باشد.

۵- حالا نوبت device ها است که معمولا شامل روتر، سوییچ و فایروال می شود. بر اساس policy موجود و توپولوژی شبکه، این ابزار باید config شوند. تکنولوژی هایی مثل NAT , PAT و filtering و غیره در این مرحله مطرح می شود و بر همین علت این مرحله خیلی مهم است. حتی موضوع مهم IP Addressing که از وظایف مدیران شبکه هست نیز می تواند مورد توجه قرار گیرد تا اطمینان حاصل شود که از حداقل ممکن برای IP Assign به شبکه ها استفاده شده است.

۶- قدم بعد تعیین استراژی تهیه پشتیبان(backup) است. نکته مهمی که وجود دارد این است که باید مطمئن بشویم که سیستم backup و بازیابی به درستی کار کرده و در بهترین حالت ممکن قرار دارد.

۷- امنیت فیزیکی. در این خصوص  اول از همه باید به سراغ UPS ها رفت. باید چک کنیم که UPS ها قدرت لازم رو برای تامین نیروی الکتریکی لازم جهت کار کرد صحیح سخت افزار های اتاق سرور در زمان اضطراری را داشته باشند. نکات بعدی شامل کنترل درجه حرارت و میزان رطوبت،ایمنی در برابر سرقت و آتش سوزی است. سیستم کنترل حریق باید به شکلی باشد که به نیروی انسانی و سیستم های الکترونیکی آسیب وارد نکند. به طور کل آنچه که مربوط به امنیت فیزیکی می شود در این مرحله به کار می رود.

۸- امنیت وب سرور یکی از موضوعاتی است که باید وسواس خاصی در مورد آن داشت.به همین دلیل در این قسمت، مجددا و با دقت بیشتر وب سرور رو چک و ایمن می کنیم. در حقیقت، امنیت وب نیز در این مرحله لحاظ می شود.

(توجه:هیچ گاه  اسکریپت های سمت سرویس دهنده را فراموش نکنید )

۹ – حالا نوبت بررسی، تنظیم و آزمایش  سیستم های Auditing و Logging هست. این سیستم ها هم می تواند بر پایه host و هم بر پایه network باشد. سیستم های رد گیری و ثبت حملات هم در این مرحله نصب و تنظیم می شوند. باید مطمئن شوید که تمام اطلاعات لازم ثبت و به خوبی محافظت می شود. در ضمن ساعت و تاریخ سیستم ها درست باشد چرا که در غیر این صورت کلیه اقداما قبلی از بین رفته و امکان پیگیری های قانونی در صورت لزوم نیز دیگر  وجود نخواهد داشت.

۱۰- ایمن کردن Remote Access با پروتکل و تکنولوژی های ایمن و Secure گام بعدی محسوب می شود. در این زمینه با توجه به شرایط و امکانات، ایمن ترین پروتکل و تکنولوژی ها را باید به خدمت گرفت.

۱۱ – نصب فایروال های شخصی در سطح host ها، لایه امنیتی مضاعفی به شبکه شما میدهد. پس این مرحله را نباید فراموش کرد.

۱۲ – شرایط بازیابی در حالت های اضطراری را حتما چک و بهینه کنید. این حالت ها شامل خرابی قطعات کامپیوتری، خرابکاری کاربران، خرابی ناشی از مسایل طبیعی ( زلزله – آتش سوزی – ضربه خوردن – سرقت – سیل) و خرابکاری ناشی از نفوذ هکرها، است. استاندارد های warm site و hot site را در صورت امکان رعایت کنید.

به خاطر داشته باشید که ” همیشه در دسترس بودن اطلاعات “، جز، قوانین اصلی امنیتی هست.

۱۳- و قدم آخر این پروسه که در حقیقت شروع یک جریان همیشگی هست، عضو شدن در سایت ها و بولتن های امنیتی و در آگاهی ازآخرین اخبار امنیتی است.

با گسترش استفاده از تکنولوژی وب و توسعه برنامه هایی که برای کارکرد درین بستر تولید میشوند مباحث مربوط به امنیت پایگاههای داده ای بعد جدیدتری پیدا کرده اند. هر چند از آغاز پیداش پایگاههای داده همواره امنیت و تامین آن یک دغدغه مهم و پیاده سازی مناسب  و کارای آن یک خصوصیت بنیادی در پایگاههای داده بوده است اما بهر روی بحث امنیت (Security)همواره در سایه مقولاتی همچون عملکرد مناسب (Functionality) ، کارایی (Performance) و قابلیت اطمینان (Reliability) قرار میگرفت. به عبارتی هنوز هم چندان عجیب نیست اگر ببینیم یک برنامه رده سازمانی (Enterprise Level) با تعداد زیادی Client بدون هیچگونه ملاحظه امنیتی تولید شده و مورد استفاده باشد. حتی میتوان درین زمینه مثالهای جالبتری یافت. اغلب برنامه های Client-Server با نام کاربری  sa(System Administrator) به پایگاههای داده متصل میشوند. از دید امنیتی این مطلب یک فاجعه محسوب میشود. هیچ تغییر و یا خرابکاری ای قابل ردیابی نیست، همه کاربران به همه اطلاعات دسترسی دارند و الی آخر.

آنچه ذکر شد ، در واقع تصویری از وضعیت جاری بود، که باید از دو منظر نگریسته شود: عدم وجود مکانیزمهای امنیتی مناسب و نیز در صورت وجود چنین مکانیزمهایی عدم بهره گیری صحیح ازانها یا نداشتن سیاست امنیتی مطلوب.

این وضعیت شاید در دنیای برنامه های مبتنی بر تکنولوژی های Mainframe یا Client-Server قابل تحمل بود اما در شرایط فعلی که برنامه ها با سرعت زیادی به سمت بهره گیری از بستر وب میروند ادامه این روند فاجعه بار است. در حال حاضر دیگر کاربران یک برنامه به صورت بالقوه تنها کارمندان یک سازمان نیستند. هر فردی میتواند به سادگی باز کردن یک مرورگر وب به پایگاه داده شما متصل شود و مطمئن باشید اگر مکانیزمهای امنیتی را رعایت نکرده باشید ، حذف تمامی داده های شما حتس از عهده یک نفوذگر عادی هم بر می آید.

اجازه دهید یک فرض اساسی را مطرح کنیم. مدیران IT یک سازمان بر دو دسته اند: مدیران نوگرایی که به صورت داوطلبانه سازمان را به سمت ارائه خدمات عمومی و گسترده هدایت میکنند و به همین دلیل تکنولوژی وب را به عنوان تنها بستر موجود برای ارائه این خدمات میپذیرند و مدیران سنتی محافظه کاری که قابلیت اطمینان و کارایی سیستم جاری را تحت هیچ شرایطی حاضر نیستند در معرض خطر قرار دهند. وب از نظر این گروه دوم کماکان یک تکنولوژی مشکوک غیر قابل اطمینان است. در واقع دلایل فنی این گروه دوم هنوز هم چشمگیر و قابل اعتناست، به خصوص گروهی که از mainframe ها صحبت میکنند. قابلیت اطمینان ۰٫۹۹۹۹۹ هنوز هم در دنیای غیر Mainframe  یک رویاست.

زمانی که بحث امنیت در بستر وب مطرح میشود به صورت عمده سه جزء زیر مد نظر است:

• امنیت سرور(Server Security)
• امنیت در تصدیق اعتبار(Authentication Security)
• امنیت محاوره(Session Security)

در ادامه نگاهی به جزئیات هریک از اجزای این دسته بندی خواهیم داشت.

شاید بخش عمده امنیت سرور مربوط به مدیر شبکه و نیز کارشناس امنیت اطلاعات باشد. ازین نظر DBA مسئولیت چندانی ندارد ، البته این به شرطی ست که قبلا متخصص امنیت شبکه مکانیزمهای امنیتی مناسب را جهت سرور پیش بینی کرده باشد. این مکانیزمها محدوده وسیعی از ابزارها و راه حلهای امنیتی را در بر میگیرد: فایروالها ، تشخیصگرهای نفوذ (Intrusion Detectors) ، ضد ویروسها ، … از جمله ابزارها هستند . معماری امن شبکه و لحاظ کردن مسائل امنیتی درین معماری نیز میتواند حائز اهمیت باشد. تمامی این مباحث زیر مجموعه بحث امنیت شبکه می باشند که در بخش آتی به صورت خیلی مختصر به آن اشاره خواهیم کرد:

معماری امن شبکه با نگاه به پایگاه داده

الف. در نظر گرفتن سخت افزار جداگانه جهت سرور وب و سرور پایگاه داده

بسیاری از سرویسهای کنونی وب و حتی  شبکه های داخلی (Intranet) به گونه ای طراحی شده اند که سرور اصلی پایگاه داده (Back End Server) را روی همان سروری در نظر میگیرند که سرویس وب روی آن راه اندازی شده است. البته برای این کار چندین توجیه وجود دارد :

• توجیه اقتصادی: در نظر گرفتن هر دو سرویس بر روی یک ماشین از جهت هزینه کل سازمان یک صرفه جویی محسوب میشود. باید توجه داشت که برای ارایه هر دوی این خدمات ماشینهای با قدرت پردازش بالا باید در نظر گرفته شوند.
• توجیه فنی: عده ای برین عقیده اند که ارائه این دو خدمت بر روی یک ماشین سبب بهبود کلی کارایی میشود. استدلال اصلی محدودیت سرعت بر روی شبکه است. این استدلال نیز توجیه چندانی ندارد زیرا حداقل سرعت شبکه های محلی فعلی ۱۰۰Mb/s است که بسیار بالاتر از حداکثر سرعت شبکه های WAN در حال حاضر است.

بنابراین از دو توجیه بالا تنها استدلال مبتنی بر صرفه جویی اقتصادی کماکان میتواتند مطرح باشد. اما خطرات اجرای این دو سرویس بر روی یک مکاشین به حدی ست که بهتر است سازمان به جای پذیرش این ریسکها، هزینه اضافی مربوطه را متحمل شود. تا کنون روشهای متعددی برای نفوذ به سرورهای وب طراحی و اجرا شده است. بسیاری از ویروسهای کامپیوتری و نیز کرمهای اینترنتی (Code Redو Nimda) نیز اساسا بر پایه همین ضعفها عمل میکنند. صرف نظر از نوع سرور وبی که در نظر میگیرید (Apache،IIS یا هر سرور دیگر) همیشه باید این احتمال را بدهید که در صورت وجود یک شکاف امنیتی در سرور مربوطه، شما در مجموع کمترین ضرر را متحمل شوید.

جدا کردن فیزیکی دو سرور وب و پایگاه داده این امر را تا حدی (دقت کنید که فقط تا حدی و نه به طور کامل) برای شما تضمین میکند که حتی اگر نفوذگری توانست اختیارات مدیر سیستم مربوط به سرور وب را به دست بیاورد نتواند به سادگی به اطلاعات موجود روی پایگاه داده نیز دست یابد.

ب. قرار ندادن پایگاه داده در DMZ:

در صورتی که از یک معماری امن برای پیاده سازی شبکه خود استفاده کرده باشید به احتمال زیاد شبکه شما دارای یک بخش DMZ(Don’t Militarized Zone) خواهد بود. معمولا ارائه دهندگان خدمات عمومی را درین بخش از شبکه قرار میدهند. بعنوان مثال سرورهای وب، سرورهای میل … که همگی جهت خدمات عمومی بکار میروند درین بخش از شبکه قرار دارند.

ایده عمومی داشتن یک بخش DMZ ساده ست: سرورهایی که خدمات عمومی بیرون سازمانی ارایه میدهند نیازمند سطح کمتری از امنیت هستند. در واقع همه میتوانند به آنها دسترسی  داشته باشند. این دسترسی همگانی به هیچ وجه لازم نیست در مورد تمامی منابع شبکه اعمال شود. بنابرین منابع عمومی شبکه را در بخشی از شبکه قرار میدهند که حساسیت امنیتی کمتری نسبت به آن وجود دارد. این همان بخش DMZ است. با توجه به مطالب بالا بسیار بدیهی به نظر میرسد سرور پایگاه داده را باید در همان بخش DMZ قرار دهیم زیرا که عموما این سرور نیز مسئولیت ارائه خدمات همگانی را بعهده دارد. اما قضیه در باره سرور پایگاه داده تا حدی متفاوت است. این سرور گرچه خدمات همگانی نیز عرضه میکند اما تنها بخشی از داده های آن ممکن است جنبه همگانی داشته باشد در حالی که عمده آن در اغلب اوقات سری ست. بعنوان مثال سروری که اطلاعات مربوط به کارت اعتباری افراد را نگهداری میکند از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است و هرگونه دسترسی به کل داده های آن میتواند فاجعه بار باشد.

بنابراین بر خلاف دید اولیه به این نتیجه میرسیم که پایگاه داده نمیتواند و نباید که در بخش DMZ قرار گیرد. اما راهکار جداسازی آن ازین بخش چیست؟

شکل ۱: پایگاه داده و DMZ

راه حل ایده آل برای این جداسازی به شرح زیر است: به صورت عام از یک فایروال اصلی برای ایمنی کل شبکه و جداسازی آن از دنیای بیرون استفاده میشود. این فایروال در قسمت بیرونی DMZ قرار دارد و دارای قواعد خاص خود است. بدلایلی که در بخش پیش ذکر شد که کلا عبارت بود از نیاز به ارائه خدمات عمومی ،این فایروال نمیتواند کل ترافیک ورودی را محدود کند و ناچار است یک سیاست (Policy) حداکثری را اعمال کند.

اما در داخل خود شبکه ، مابیت LAN داخلی و DMZ از فایروال دومی استفاده میشود. این فایروال دوم در حالت ایده آل تمامی ترافیک ورودی را سد میکند بجز ترافیک ورودی از وب سرور به پایگاه داده. با این تمهید خاص هم پچایگاه داده خدمات عمومی خود را ارائه میدهد و هم دستیابی عموم را به آن سد کرده ایم. درین صورت یک نفوذ گر حتی پس ازینکه کنترل کامل سرور وب را در اختیار گرفت ناچار است از قواعد سختگیرانه فایروال دوم نیز عبور کند و تازه پس ازان باید بتواند به سرور پایگاه داده نیز نفوذ کند که انجام این هر دو کار بسیار دشوار میباشد و ریسک چنین شبکه ای عملا پایین می باشد.

اما شاید در مقابل روش ما استدلالی اینچنین ارائه شود: میتوان تنها با استفاده از یک فایروال امنیت را تامین کرد. روش آنهم اینست که برای سرورهای پایگاه داده از IP مجازی استفاده کنیم. در واقع این سرورها پشت یک NAT قرار داشته باشند. درین صورت نفوذگر اساسا از وجود پایگاه داده خبر ندارد تا بخواهد به آن نفوذ کند. این استدلال یک ابراد عمده دارد و آنهم اینست که اگر نفوذ گر بتواند کنترل سرور وب را در اختیار بگیرد عملا در همان شبکه ای قرار گرفته است که سرور پایگاه داده دران قرار دارد و دارای همان رنج IP میشود. بنابراین پس ازینکار در واقع تمهید قبلی ما بلااثر میشود و نفوذ گر میتواند بسادگی مانند یک کاربر داخلی شبکه ما عمل کند.

حال که استدلالات فوق را پذیرفته ایم میتوانیم کمی ایده آل تر باشیم و شبکه را ایمن تر کنیم. فرض کنید که یک نفوذگر بتواند از لایه اول امنیتی شما عبور کرده وارد DMZ شود. اگر این نفوذ به دلیل نقص قواعد امنیتی فایروال شماره یک باشد احتمال نفوذ همین شخص به لایه دوم بسیار پایین است. اما اگر این نفوذ به دلیل وجود شکاف امنیتی خاصی بر روی فایروال باشد چطور؟ فرض کنید به عنوان مثال هردو فایروال شما Check Point است. آنوقت نفوذگر بهمان سادگی که از لایه اول عبور کرده از لایه دوم امنیتی شما نیز خواهد گذشت چون هر دو فایروال ما از یک نوع است و طبیعتا شکاف امنیتی هردو یکسان است. بنابراین میتوان پیشنهاد داد که فرضا اگر فایروال لاه اول شما Check Point است در لایه دوم بهتر است از PIX استفاده کنید. این مطلب باعث امنیت بالاتر شبکه شما خواهد شد.

این روش گرچه موثر است اما از عهده هرسازمانی بر نمی آید. نگهداری، بروزسازی و پیکربندی فایروال عموما خودش یک تخصص خاص و بالنسبه گرانقیمت است. بنابراین وقتی از دو نوع فایروال استفاده میکنید دو تخصص جداگانه را در سازمان خود نیاز خواهید داشت که این مطلب باعث دو برابر شدن هزینه نیروی انسانی شما خواهد شد. علاوه برینکه اصولا خود سخت افزار فایروال هم گرانقیمت است و اصولا مشخص نیست که سازمان شما حاضر باشد چنین هزینه ای را متقبل شود (حتی با فرض دانستن ریسک امنیتی بالای آن)

راه حل دیگری که میتوان برای جداسازی بخش امن شبکه ارائه داد استفاده از بیش از یک کارت شبکه در فایروال است (شکل ۲)

شکل ۲: استفاده از دو کارت شبکه برای جداسازی DMZ

همانطور که مشخص است درین روش توسط یک فایروال، DMZ از بخش امن شبکه جداسازی میشود. تنها ترافیکی که حق عبور از اینترفیس اول (eth1) به اینترفیس امن (eth2) را دارد ترافیک ورودی از وب سرور به سرور پایگاه داده میباشد. این روش بسیار ارزان تر از روش قبلی ست اما مشخصا امنیت آن در حد امنیت روش قبل نیست و علاوه برآن ممکن است فایروال موجود ما عملا از چندین کارت شبکه پشتیبانی نکند.

علاوه بر دو راهی که در فوق برای جداسازی پایگاه داده از مابقی شبکه ارائه دادیم راه حل سومی هم وجود دارد: اینکه اساسا پایگاه داده را از مابقی شبکه جدانکنیم! دقت کنید که با توجه به هزینه و نیز اندازه سازمان ممکن است جداسازی امکان پذیر نباشد و حتی مجبور شویم که این دو سرور را برروی یک ماشین اجرا کنیم. حتی درین صورت نیز بهتر است حداقل کارهایی که جهت ایمنی مضاعف پایگاه داده از دستمان بر می آید انجام دهیم. بعنوان مثال میتوانیم از یک فایروال نرم افزاری ارزان قیمت جهت ایمنی بیشتر استفاده کنیم. بهر حال این راه حل توصیه نمیشود مگر در شرایط اجبار.

ج. رمز نگاری اطلاعات مابین سرور وب و سرور پایگاه داده

برای جلوگیری از سرقت اطلاعات در بین راه(Sniffing) عموما از روشهای رمز نگاری استفاده میشود. متداول ترین روش تحت وب برای انجام این منظور استفاده از پروتکل SSL است. عموم اطلاعات امن که بر روی اینترنت منتقل میشوند از همین پروتکل استفاده میکنند . بعنوان مثال انتقال اطلاعات شناسایی با سرورهای معروف ایمیل، انتقال اطلاعات مربوط به کارت اعتباری و غیره.

تا بدینجا این پروتکل که اغلب سرورهای وب و نیز مرورگرها ازان پشتیبانی میکنند سطحی از امنیت را تامین میکند. اما آیا همین کافی ست؟

اغلب این اشتباه پیش می آید که همین سطح از رمز نگاری را در مقابل حمله Sniffing کافی میدانند. باید دقت کرد که SSL به صورت عام تنها برای رمزنگاری اطلاعات مابین Client و سرور وب به کار میرود و به صورت عادی اطلاعات مابین وب سرور و سرور پایگاه داده به صورت عادی و بدون رمزنگاری (Plain Text) منتقل میشوند. بنابراین حتی اگر همه جوانب را در شبکه بیرونی رعایت کرده باشیم، یک نفوذگر داخلی به سادگی میتواند اطلاعات در حال انتقال مابین این دو سرور را شنود کند. این مطلب زمانی بسیار جدی میشود که بدانیم بر اساس داده های موجود، بالاتر از ۶۰٪ حملات موجود حملات درون سازمانی می باشد.

چاره کار استفاده از یک روش رمز نگاری مابین سرور وب و سرور پایگاه داده است. اغلب سرور های پایگاه داده امروزه از SSL حمایت میکنند. MS SQL Server2000 ، Oracle،Sybase ازین جمله اند. البته استفاده از SSL برای ارتباط مابین این دو سرور لازمه اش اینست که برنامه اصلی شما (Web Application) با همین ملاحظه طراحی و پیاده سازی شده باشد.

اما در صورتی که برنامه شما از قبل موجود باشد یا از SSL پشتیبانی نکند یا به هر صورت شما مایل به ایجاد هزینه اضافی نباشید چه؟ آیا راه حل دیگری برای رمزنگاری مابین دو سرور وجود دارد؟ خوشبختانه چنین راه حلی وجود دارد: استفاده از SSH یا یک برنامه مشابه.

اصولا SSH برنامه ای شبیه Telnet است اما نسخه امن آن. یکی از قابلیتهای SSH ایجاد یک تونل امن است. به این صورت که میتوان برنامه SSH را به گونه ای اجرا کرد که بر روی یک پورت شنود کند کل اطلاعات آن را رمز کرده به کامپیوتر مقصد ارسال کند و آنجا پس از تبدیل به حالت عادی به پورت مقصد تحویل دهد. با استفاده از این روش (SSH Port Forwarding) یک تونل امن به صورت شفاف مابین دو سرور ایجاد شده است(شکل ۳).

شکل ۳: استفاده از SSH برای برقراری تونل امن

مزیت استفاده ازین روش اینست که نیاز به هیچگونه تغییری در سرورها و یا برنامه ها ندارد و تنها توسط چند خط دستور قابل اجراست.

د. عدم استفاده از Hub و بهره گیری از Switch

به صورت عادی زمانی که از Hub استفاده میکنیم تمامی اطلاعات عبوری در هریک از سیستمهای موجود در شبکه داخلی قابل شنود است. یک نفوذ گر معمولی با استفاده از یکی از ابزارهای Sniffing میتواند اینترفیس شبکه با به حالت Promiscuous برده ، تمامی اطلاعات در حال جابجایی بر روی LAN را دریافت کند. البته استفاده از رمز نگاری خطر بالقوه بهره گیری ازین روش را کم میکند اما هیچگاه نمیتوان مطمئن بود که کل اطلاعات رمز نگاری شده است. بنابراین بهتر است حتی المقدور امکان بهره گیری از Sniffing را بر روی شبکه کاهش دهیم. استفاده از سوپیچها به جای هاب یکی از روشهای حل این مساله است. با استفاده از سوئیچ در واقع یک مدار مجازی (Virtual Circuit) مابین دو نود در حال مکالمه ایجاد میشود و دیگران به اطلاعات در حال انتقال مابین آن دو دسترسی ندارند.
۲-۶. ارائه امن اطلاعات

از دید کلی امنیت اطلاعات برای ارائه خدمات اطلاع رسانی بر روی وب به صورت عمده دو راه وجود دارد:

• تولید اطلاعات به صورت استاتیک
• تولید اطلاعات به صورت دینامیک

۱-۲-۶. تولید اطلاعات به صورت استاتیک و مسائل امنیتی آن

معمولترین نوع دسترسی به اطلاعات در اینترنت استفاده از صفحات HTML است. هنوز هم بسیاری از متخصصین، این روش در دسترس گذاری اطلاعات (Web Publishing) را به روشهای دیگر ترجیح میدهند. البته دلایل اصلی آنها بیشتر مربوط به سادگی و قابلیت انعطاف این روش است.

درین روش اطلاعات یک بار تولید میشود. تولید اطلاعات (صفحات HTML) میتواند به صورت دستی یا به صورت اتوماتیک توسط برنامه های معمولی Client-Server انجام شود. پس از انجام این فاز کلیه اطلاعات بر روی سایت و سرور اصلی قرار میگیرد (Upload).

امنیت این روش به سادگی تامین میشود. کافیست که اشخاص نام فایلهای HTML را ندانند، درین صورت هرگز به آنها دسترسی نخواهند داشت. اینکار با استفاده از مکانیزم ساده ای صورت میگیرد. عموم وب سرورها برای دایرکتوریهای مختلف حق دسترسی تعریف میکنند که یکی ازین حقوق دسترسی حق مشاهده محتویات یک دایرکتوری است. در صورتی که کاربری این حق را نداشته باشد از اسامی فایلها بی خبر خواهد بود و در نتیجه قادر به مشاهده آنها نیست.

استفاده ازین روش مزایا و معایب خاص خود را دارد. مزیت آن امنیت بالاست. در واقع درینجا هیچ ارتباز اکیتیوی با سرور پایگاه داده وجود ندارد. اطلاعات به صورت برون خط (Offline) بر روی سرور وب بارگذاری میشوند و پس ازان هیچ ارتباطی مابین کاربر عادی و چپایگاه داده وجود نخواهد داشت. بدین ترتیب خطر حملات به پایگاه داده کاهش چشمگیری می یابد. اما از دیگر سو مدیریت حجم انبوه اطلاعات با استفاده ازین روش بسیار دشوار میباشد . ضمن اینکه قابلیت انعطاف روش نیز بسیار محدود است. در واقع زمانی که ازین روش استفاده میکنیم هدف اصلی خدمت رسانی و سهولت استفاده را قربانی امنیت کرده ایم.

۲-۲-۶. تولید اطلاعات به صورت دینامیک

این روش متداول ترین شیوه ایست که امروزه جهت ارائه خدمات بر بستر وب مورد استفاده قرار میگیرد. درین روش صفحات موجود بر روی سرور وب عملا دارای هیچ اطلاعاتی نمیباشند یا دارای حداقل اطلاعات هستند. تمامی اطلاعات در پایگاه داده است. به محض دریافت هر تقاضایی توسط سرور وب ، صفحات مورد درخواست او به صورت دینامیک از طریق جستجوی (Query) مناسب در پایگاه داده تولید میشود.

برای پیاده سازی این روش طیف وسیعی از تکنولوژیها وجود دارد. ASP،JSP،PHP،CGI،ISAPI… و چندین روش دیگری که عموما حول همین تولید دینامیک اطلاعات در محیط وب طراحی شده اند. امنیت هریک ازین زبانها و روشها خود  موضوع بحث مفصل و جداگانه ایست اما از دید بحث حاضر چند نکته مهم را باید  مد نظر داشت:

• تا کنون شکافهای  جدی امنیتی در مورد هر یک ازین روشها شناخته شده۴ نیست و با وجود  حل اغلب آن   ها هنوز هم هیچکدام آنها امنیت بالای را به تنهایی  تضمین نمیکنند.
• با وجود نکته  بالا، چون هدف اصلی ارائه خدمت یا سرویس است در بسیاری موارد  چاره ای بجز استفاده از یکی ازین روشها نداریم.
• هنگام انتخاب هریک  ازین روشها باید ملاحظات امنیتی مربوط به ابزارهای مدیریت و توسعه را نیز لحاظ کنیم.

طی بخش گذشته عموما توجه ما معطوف به این مطلب بود که چگونه جلوی دستیابی افراد غیر مجاز به سیستم و اطلاعات گرفته شود. اما هیچ گاه به این مطلب اشاره نکردیم که مجاز یا غیر مجاز بودن افراد را چگونه تشخیص میدهیم. در واقع روش شناسایی افراد در یک سیستم امن چگونه میتواند باشد.

ابتدایی ترین روشی که درین زمینه میتوان در نظر گرفت تصدیق اعتبار ساده بر حسب نام کاربری و کلمه عبور است. گرچه پیاده سازی این روش سنتی بسیار ساده است اما امنیتی هم که تامین میکند حداقل امنیت ممکن است. درین روش کاربر یکبار در سیستم شناسایی میشود و پس ازان اطلاعات به صورت عادی بر روی شبکه جریان می یابد. مشکلات این روش را میتوان به صورت زیر خلاصه کرد:

·        تمامی اطلاعات در بین راه قابل شنود هستند.

• بند بالا به خصوص شامل خود نام کاربری و کلمه عبور هم میشود. به عبارتی این دو هم به سادگی میتوانند توسط شخص ثالثی در بین راه شنود شده و بعدا مورد استفاده قرار گیرند.
• در شرایطی که نام کاربری و کلمه عبور لو رود کل امنیت سیستم دچار اخلال خواهد شد.

در واقع این روش تنها تضمین کننده حداقل غیر قابل قبولی از امنیت در تصدیق اعتبار افراد است. بنابراین باید به دنبال روشهای جایگزینی بود که معایب فوق را نداشته باشند.

در این مقاله به بررسی انواع دیگر پراکسی می پردازیم:

HTTP Proxy

این پراکسی بر ترافیک داخل شونده و خارج شونده از شبکه شما که توسط کاربرانتان برای دسترسی به World Wide Web ایجاد شده،  نظارت می کند. این پراکسی برای مراقبت از کلاینت های وب شما و سایر برنامه ها که به دسترسی به وب از طریق اینترنت متکی هستند و نیز حملات برپایه HTML، محتوا را فیلتر می کند. بعضی از قابلیتهای آن اینها هستند:

· برداشتن اطلاعات اتصال کلاینت: این پراکسی می تواند آن قسمت از دیتای header را که نسخه سیستم عامل، نام و نسخه مرورگر، حتی آخرین صفحه وب دیده شده را فاش می کند، بردارد. در بعضی موارد، این اطلاعات حساس است، بنابراین چرا فاش شوند؟

· تحمیل تابعیت کامل از استانداردهای مقررشده برای ترافیک وب: در بسیاری از حمله ها، هکرها بسته های تغییرشکل داده شده را ارسال می کنند که باعث دستکاری عناصر دیگر صفحه وب می شوند، یا بصورتی دیگر با استفاده از رویکردی که ایجادکنندگان مرورگر پیش بینی نمی کردند، وارد می شوند. پراکسی HTTP این اطلاعات بی معنی را نمی پذیرد. ترافیک وب باید از استانداردهای وب رسمی پیروی کند، وگرنه پراکسی ارتباط را قطع می کند.

· فیلترکردن محتوای از نوع MIME : الگوهای MIME به مرورگر وب کمک می کنند تا بداند چگونه محتوا را تفسیر کند تا با یک تصویرگرافیکی بصورت یک گرافیک رفتار شود، یا .wav فایل بعنوان صوت پخش شود، متن نمایش داده شود و غیره. بسیاری حمله های وب بسته هایی هستند که در مورد الگوی MIME خود دروغ می گویند یا الگوی آن را مشخص نمی کنند. پراکسی HTTP این فعالیت مشکوک را تشخیص می دهد و چنین ترافیک دیتایی را متوقف می کند.

· فیلترکردن کنترلهای Java و ActiveX: برنامه نویسان از Java و ActiveX برای ایجاد برنامه های کوچک بهره می گیرند تا در درون یک مرورگر وب اجراء شوند (مثلاً اگر فردی یک صفحه وب مربوط به امور جنسی را مشاهده می کند، یک اسکریپت ActiveX روی آن صفحه می تواند بصورت خودکار آن صفحه را صفحه خانگی مرورگر آن فرد نماید). پراکسی می تواند این برنامه ها را مسدود کند و  به این ترتیب جلوی بسیاری از حمله ها را بگیرد.

· برداشتن کوکی ها: پراکسی HTTP می تواند جلوی ورود تمام کوکی ها را بگیرد تا اطلاعات خصوصی شبکه شما را حفظ کند.

· برداشتن Headerهای ناشناس: پراکسی HTTP ، از headerهای HTTP که از استاندارد پیروی نمی کنند، ممانعت بعمل می آورد. یعنی که، بجای مجبور بودن به تشخیص حمله های برپایه علائمشان، پراکسی براحتی ترافیکی را که خارج از قاعده باشد، دور می ریزد. این رویکرد ساده از شما در مقابل تکنیک های حمله های ناشناس دفاع می کند.

· فیلترکردن محتوا: دادگاه ها مقررکرده اند که تمام کارمندان حق برخورداری از یک محیط کاری غیر خصمانه را دارند. بعضی عملیات تجاری نشان می دهد که بعضی موارد روی وب جایگاهی در شبکه های شرکت ها ندارند. پراکسی HTTP سیاست امنیتی شرکت شما را وادار می کند که توجه کند چه محتویاتی مورد پذیرش در محیط کاریتان است و چه هنگام استفاده نامناسب از اینترنت در یک محیط کاری باعث کاستن از بازده کاری می شود. بعلاوه، پراکسی HTTP می تواند سستی ناشی از فضای سایبر را کم کند. گروه های مشخصی از وب سایتها که باعث کم کردن تمرکز کارمندان از کارشان می شود، می توانند غیرقابل دسترس شوند.

FTP Proxy

بسیاری از سازمان ها از اینترنت برای انتقال فایل های دیتای بزرگ از جایی به جایی دیگر استفاده می کنند. در حالیکه فایل های کوچک تر می توانند بعنوان پیوست های ایمیل منتقل شوند، فایل های بزرگ تر توسط FTP (File Transfer Protocol) فرستاده می شوند. بدلیل اینکه سرورهای FTP فضایی را برای ذخیره فایل ها آماده می کنند، هکرها علاقه زیادی به دسترسی به این سرورها دارند. پراکسی FTP معمولاً این امکانات را دارد:

· محدودکردن ارتباطات از بیرون به «فقط خواندنی»: این عمل به شما اجازه می دهد که فایل ها را در دسترس عموم قرار دهید، بدون اینکه توانایی نوشتن فایل روی سرورتان را بدهید.

· محدود کردن ارتباطات به بیرون به «فقط خواندنی»: این عمل از نوشتن فایل های محرمانه شرکت به سرورهای FTP خارج از شبکه داخلی توسط کاربران جلوگیری می کند.

· مشخص کردن زمانی ثانیه های انقضای زمانی: این عمل به سرور شما اجازه می دهد که قبل از حالت تعلیق و یا Idle request ارتباط را قطع کند.

· ازکارانداختن فرمان FTP SITE : این از حمله هایی جلوگیری می کند که طی آن هکر فضایی از سرور شما را تسخیر می کند تا با استفاده از سیستم شما حمله بعدی خودش را پایه ریزی می کند.

DNS Proxy

DNS (Domain Name Server) شاید به اندازه HTTP یا SMTP شناخته شده نیست، اما چیزی است که به شما این امکان را می دهد که نامی را مانند http://www.ircert.com در مرورگر وب خود تایپ کنید و وارد این سایت شوید – بدون توجه به اینکه از کجای دنیا به اینترنت متصل شده اید. بمنظور تعیین موقعیت و نمایش منابعی که شما از اینترنت درخواست می کنید، DNS نام های دامنه هایی را که می توانیم براحتی بخاطر بسپاریم به آدرس IP هایی که کامپیوترها قادر به درک آن هستند،  تبدیل می کند. در اصل این یک پایگاه داده است که در تمام اینترنت توزیع شده است و توسط نام  دامنه ها فهرست شده است.

بهرحال، این حقیقت که این سرورها در تمام دنیا با مشغولیت زیاد در حال پاسخ دادن به تقاضاها برای صفحات وب هستند، به هکرها امکان تعامل و ارسال دیتا به این سرورها را برای درگیرکردن آنها می دهد. حمله های برپایه DNS هنوز خیلی شناخته شده نیستند، زیرا به سطحی از پیچیدگی فنی نیاز دارند که بیشتر هکرها نمی توانند به آن برسند. بهرحال، بعضی تکنیک های هک که میشناسیم باعث می شوند هکرها کنترل کامل را بدست گیرند. بعضی قابلیت های پراکسی DNS می تواند موارد زیر باشد:

· تضمین انطباق پروتکلی: یک کلاس تکنیکی بالای اکسپلویت می تواند لایه Transport را که تقاضاها و پاسخ های DNS را انتقال می دهد به یک ابزار خطرناک تبدیل کند. این نوع از حمله ها بسته هایی تغییرشکل داده شده بمنظور انتقال کد آسیب رسان ایجاد می کنند. پراکسی DNS، headerهای بسته های DNS را بررسی می کند و بسته هایی را که بصورت ناصحیح ساخته شده اند دور می ریزد و به این ترتیب جلوی بسیاری از انواع سوء استفاده را می گیرد.

· فیلترکردن محتوای headerها بصورت گزینشی: DNS در سال ۱۹۸۴ ایجاد شده و از آن موقع بهبود یافته است. بعضی از حمله های DNS بر ویژگی هایی تکیه می کنند که هنوز تایید نشده اند. پراکسی DNS می تواند محتوای header تقاضاهای DNS را بررسی کند و تقاضاهایی را که کلاس، نوع یا طول header غیرعادی دارند، مسدود کند.

نتیجه گیری

با مطالعه این مجموعه مقالات، تا حدی با پراکسی ها آشنا شدیم. پراکسی تمام ابزار امنیت نیست، اما یک ابزار عالیست،  هنگامی که با سایر امنیت سنج ها! مانند ضدویروس های استاندارد، نرم افزارهای امنیتی سرور و سیستم های امنیتی فیزیکی بکار برده شود.

منبع:سایت گروه امداد امنیت کامپیوتری ایران

در مقایسه فایروال‌ها، ما مفهومی از پراکسی ارائه می‌دهیم و پراکسی را از فیلترکننده بسته‌ها متمایز می‌کنیم. با پیش‌زمینه‌ای که از پراکسی  در مقاله قبل بیان کردیم، می‌توانیم در اینجا مزایای پراکسی‌ها بعنوان ابزاری برای امنیت را لیست کنیم:

· با مسدود کردن روش‌های معمول مورد استفاده در حمله‌ها، هک‌کردن شبکه شما را مشکل‌تر می‌کنند.

· با پنهان کردن جزئیات سرورهای شبکه شما از اینترنت عمومی، هک‌کردن شبکه شما را مشکل‌تر می‌کنند.

· با جلوگیری از ورود محتویات ناخواسته و نامناسب به شبکه شما، استفاده از پهنای باند شبکه را بهبود می‌بخشند.

· با ممانعت از یک هکر برای استفاده از شبکه شما بعنوان نقطه‌ شروعی برای حمله دیگر، از میزان این نوع مشارکت می‌کاهند.

· با فراهم‌آوردن ابزار و پیش‌فرض‌هایی برای مدیر شبکه شما که می‌توانند بطور گسترده‌ای استفاده شوند، می‌توانند مدیریت شبکه شما را آسان سازند.

بطور مختصر می‌توان این مزایا را اینگونه بیان کرد؛ پراکسی‌ها به شما کمک می‌کنند که شبکه‌تان را با امنیت بیشتر، موثرتر و اقتصادی‌تر مورد استفاده قرار دهید. بهرحال در ارزیابی یک فایروال، این مزایا به فواید اساسی تبدیل می‌شوند که توجه جدی را می‌طلبند.

برخی انواع پراکسی

تا کنون به پراکسی بصورت یک کلاس عمومی تکنولوژی پرداختیم. در واقع، انواع مختلف پراکسی وجود دارد که هرکدام با نوع متفاوتی از ترافیک اینترنت سروکار دارند. در بخش بعد به چند نوع آن اشاره می‌کنیم و شرح می‌دهیم که هرکدام در مقابل چه نوع حمله‌ای مقاومت می‌کند.

البته پراکسی‌ها تنظیمات و ویژگی‌های زیادی دارند. ترکیب پراکسی‌ها و سایر ابزار مدیریت فایروال‌ها به مدیران شبکه شما قدرت کنترل امنیت شبکه تا بیشترین جزئیات را می‌دهد. در ادامه به پراکسی‌های زیر اشاره خواهیم کرد:

· SMTP Proxy

· HTTP Proxy

· FTP Proxy

· DNS Proxy

SMTP Proxy

‌پراکسی SMTP (Simple Mail Transport Protocol) محتویات ایمیل‌های وارد شونده و خارج‌شونده را برای محافظت از شبکه شما در مقابل خطر بررسی می‌کند. بعضی از تواناییهای آن اینها هستند:

· مشخص کردن بیشترین تعداد دریافت‌کنندگان پیام: این اولین سطح دفاع علیه اسپم (هرزنامه) است که اغلب به صدها یا حتی هزاران دریافت‌کننده ارسال می‌شود.

· مشخص کردن بزرگترین اندازه پیام: این به سرور ایمیل کمک می‌کند تا از بار اضافی و حملات بمباران توسط ایمیل جلوگیری کند و با این ترتیب می‌توانید به درستی از پهنای باند و منابع سرور استفاده کنید.

· اجازه دادن به کاراکترهای مشخص در آدرسهای ایمیل آنطور که در استانداردهای اینترنت پذیرفته شده است: چنانچه قبلاً اشاره شد، بعضی حمله‌ها بستگی به ارسال کاراکترهای غیرقانونی در آدرسها دارد. پراکسی می‌تواند طوری تنظیم شود که بجز به کاراکترهای مناسب به بقیه اجازه عبور ندهد.

· فیلترکردن محتوا برای جلوگیری از انواعی محتویات اجرایی: معمول‌ترین روش ارسال ویروس، کرم و اسب تروا فرستادن آنها در پیوست‌های به ظاهر بی‌ضرر ایمیل است. پراکسی SMTP می‌تواند این حمله‌ها را در یک ایمیل از طریق نام و نوع، مشخص و جلوگیری کند، تا آنها هرگز به شبکه شما وارد نشوند.

· فیلترکردن الگوهای آدرس برای ایمیل‌های مقبول\مردود: هر ایمیل شامل آدرسی است که نشان‌دهنده منبع آن است. اگر یک آدرس مشخص شبکه شما را با تعداد بیشماری از ایمیل مورد حمله قرار دهد، پراکسی می‌تواند هر چیزی از آن آدرس اینترنتی را محدود کند. در بسیاری موارد، پراکسی می‌تواند تشخیص دهد چه موقع یک هکر آدرس خود را جعل کرده است. از آنجا که پنهان کردن آدرس بازگشت تنها دلایل خصمانه دارد، پراکسی می‌تواند طوری تنظیم شود که بطور خودکار ایمیل جعلی را مسدود کند.

· فیلترکردن Headerهای ایمیل: ‌Headerها شامل دیتای انتقال مانند اینکه ایمیل از طرف کیست، برای کیست و غیره هستند. هکرها راه‌های زیادی برای دستکاری اطلاعات Header برای حمله به سرورهای ایمیل یافته‌اند. پراکسی مطمئن می‌شود که Headerها با پروتکل‌های اینترنتی صحیح تناسب دارند و ایمیل‌های دربردارنده headerهای تغییرشکل‌داده را مردود می‌کنند. پراکسی با اعمال سختگیرانه استانداردهای ایمیل نرمال، می‌تواند برخی حمله‌های آتی را نیز مسدود کند.

· تغییردادن یا پنهان‌کردن نامهای دامنه و IDهای پیام‌ها: ایمیل‌هایی که شما می‌فرستید نیز مانند آنهایی که دریافت می‌کنید، دربردارنده دیتای header هستند. این دیتا بیش از آنچه شما می‌خواهید دیگران درباره امور داخلی شبکه شما بدانند، اطلاعات دربردارند. پراکسی SMTP می‌تواند بعضی از این اطلاعات را پنهان کند یا تغییر دهد تا شبکه شما اطلاعات کمی در اختیار هکرهایی قرار دهد که برای وارد شدن به شبکه شما دنبال سرنخ می‌گردند.

در شماره بعد بررسی انواع دیگر پراکسی را ادامه خواهیم داد.

منبع:سایت گروه امداد امنیت کامپیوتری ایران

بعد از آشنایی با پراکسی در مقاله پراکسی سرور در این مقاله به این مطلب می پردازیم که از دیدگاه امنیتی پراکسی چیست و چه چیزی نیست، از چه نوع حملاتی جلوگیری می کند و به مشخصات بعضی انواع پراکسی پرداخته می شود. البته قبل از پرداختن به پراکسی بعنوان ابزار امنیتی، بیشتر با فیلترها آشنا خواهیم شد.

پراکسی چیست؟

در دنیای امنیت شبکه، افراد از عبارت «پراکسی» برای خیلی چیزها استفاده می کنند. اما عموماً، پراکسی ابزار است که بسته های دیتای اینترنتی را در مسیر دریافت می  کند، آن دیتا را می  سنجد و عملیاتی برای سیستم مقصد آن دیتا انجام می  دهد. در اینجا از پراکسی به معنی پروسه  ای یاد می  شود که در راه ترافیک شبکه  ای قبل از اینکه به شبکه وارد یا از آن خارج شود، قرار می  گیرد و آن را می  سنجد تا ببیند با سیاست های امنیتی شما مطابقت دارد و سپس مشخص می  کند که آیا به آن اجازه عبور از فایروال را بدهد یا خیر. بسته  های مورد قبول به سرور مورد نظر ارسال و بسته های ردشده دور ریخته می  شوند.

پراکسی چه چیزی نیست؟

پراکسی ها بعضی اوقات با دو نوع فایروال اشتباه می  شوند «Packet filter و Stateful packet filter» که البته هر کدام از روش ها مزایا و معایبی دارد، زیرا همیشه یک مصالحه بین کارایی و امنیت وجود دارد.

پراکسی با Packet filter تفاوت دارد

ابتدایی ترین روش صدور اجازه عبور به ترافیک بر اساس TCP/IP این نوع فیلتر بود. این نوع فیلتر بین دو یا بیشتر رابط شبکه قرار می گیرد و اطلاعات آدرس را در header IP ترافیک دیتایی که بین آنها عبور می  کند، پیمایش می کند. اطلاعاتی که این نوع فیلتر ارزیابی می کند عموماً شامل آدرس و پورت منبع و مقصد می  شود. این فیلتر بسته به پورت و منبع و مقصد دیتا و بر اساس قوانین ایجاد شده توسط مدیر شبکه بسته را می پذیرد یا نمی پذیرد. مزیت اصلی این نوع فیلتر سریع بودن آن است چرا که header، تمام آن چیزی است که سنجیده می شود. و عیب اصلی ان این است که هرگز آنچه را که در بسته وجود دارد نمی  بیند و به محتوای آسیب رسان اجازه عبور از فایروال را می دهد. بعلاوه، این نوع فیلتر با هر بسته بعنوان یک واحد مستقل رفتار می کند و وضعیت (State) ارتباط را دنبال نمی کند.

پراکسی با Stateful packet filter تفاوت دارد

این فیلتر اعمال فیلتر نوع قبل را انجام می دهد، بعلاوه اینکه بررسی می کند کدام کامپیوتر در حال ارسال چه دیتایی است و چه نوع دیتایی باید بیاید. این اطلاعات بعنوان وضعیت (State) شناخته می  شود.

پروتکل ارتباطی TCP/IP به ترتیبی از ارتباط برای برقراری یک مکالمه بین کامپیوترها نیاز دارد. در آغاز یک ارتباط TCP/IP عادی، کامپیوتر A سعی می کند با ارسال یک بسته SYN (synchronize) به کامپیوتر B ارتباط را برقرار کند. کامپیوتر B در جواب یک بسته SYN/ACK (Acknowledgement) برمی گرداند، و کامپیوتر A یک ACK به کامپیوتر ‍B می فرستد و به این ترتیب ارتباط برقرار می شود. TCP اجازه وضعیتهای دیگر، مثلاً FIN (finish) برای نشان  دادن آخرین بسته در یک ارتباط را نیز می دهد.

هکرها در مرحله آماده سازی برای حمله، به جمع آوری اطلاعات در مورد سیستم شما می پردازند. یک روش معمول ارسال یک بسته در یک وضعیت غلط به منظوری خاص است. برای مثال، یک بسته با عنوان پاسخ (Reply) به سیستمی که تقاضایی نکرده، می فرستند. معمولاً، کامپیوتر دریافت کننده بیاید پیامی بفرستد و بگوید “I don’t understand” . به این ترتیب، به هکر نشان می دهد که وجود دارد، و آمادگی برقراری ارتباط دارد. بعلاوه، قالب پاسخ می  تواند سیستم عامل مورد استفاده را نیز مشخص کند، و برای یک هکر گامی به جلو باشد. یک فیلتر Stateful packet منطق یک ارتباط TCP/IP را می فهمد و می تواند یک “Reply” را که پاسخ به یک تقاضا نیست، مسدود کند ـــ آنچه که یک فیلتر packet ردگیری نمی کند و نمی  تواند انجام دهد. فیلترهای Stateful packet می توانند در همان لحظه قواعدی را مبنی بر اینکه بسته مورد انتظار در یک ارتباط عادی چگونه باید بنظر رسد، برای پذیرش یا رد بسته بعدی تعیین کنند. فایده این کار امنیت محکم تر است. این امنیت محکم تر، بهرحال، تا حدی باعث کاستن از کارایی می شود.  نگاهداری لیست قواعد ارتباط بصورت پویا برای هر ارتباط و فیلترکردن دیتای بیشتر، حجم پردازشی بیشتری به این نوع فیلتر اضافه می کند.

پراکسی ها یا Application Gateways

Application Gateways که عموماً پراکسی نامیده می شود، پیشرفته ترین روش استفاده شده برای کنترل ترافیک عبوری از فایروال ها هستند. پراکسی بین کلاینت و سرور قرار می گیرد و تمام جوانب گفتگوی بین آنها را برای تایید تبعیت از قوانین برقرار شده، می سنجد. پراکسی بار واقعی تمام بسته  های عبوری بین سرور و کلاینت را می سنجد، و می  تواند چیزهایی را که سیاستهای امنیتی را نقض می  کنند، تغییر دهد یا محروم کند. توجه کنید که فیلترهای بسته ها فقط headerها را می سنجند، در حالیکه پراکسی ها محتوای بسته را با مسدود کردن کدهای آسیب رسان همچون فایلهای اجرایی، اپلت های جاوا، ActiveX و … غربال می کنند.

پراکسی ها همچنین محتوا را برای اطمینان از اینکه با استانداردهای پروتکل مطابقت دارند، می  سنجند. برای مثال، بعضی اَشکال حمله کامپیوتری شامل ارسال متاکاراکترها برای فریفتن سیستم قربانی است؛ حمله های دیگر شامل تحت تاثیر قراردادن سیستم با دیتای بسیار زیاد است. پراکسی ها می توانند کاراکترهای غیرقانونی یا رشته های خیلی طولانی را مشخص و مسدود کنند. بعلاوه، پراکسی ها تمام اعمال فیلترهای ذکرشده را انجام می دهند. بدلیل تمام این مزیتها، پراکسی ها بعنوان یکی از امن ترین روشهای عبور ترافیک شناخته می شوند. آنها در پردازش ترافیک از فایروالها کندتر هستند زیرا کل بسته ها را پیمایش می کنند. بهرحال «کندتر» بودن یک عبارت نسبی است.

آیا واقعاً کند است؟ کارایی پراکسی بمراتب سریعتر از کارایی اتصال اینترنت کاربران خانگی و سازمانهاست. معمولاً خود اتصال اینترنت گلوگاه سرعت هر شبکه ای است. پراکسی ها باعث کندی سرعت ترافیک در تست های آزمایشگاهی می شوند اما باعث کندی سرعت دریافت کاربران نمی شوند. در شماره بعد بیشتر به پراکسی خواهیم پرداخت.

منبع:سایت گروه امداد امنیت کامپیوتری ایران

در یک تشکیلات که از اینترنت استفاده می‌کند، یک پراکسی سرور ترکیبی از سخت‌افزار و نرم‌افزار است که بعنوان یک واسطه بین کاربر داخلی و اینترنت عمل می‌کند به طوریکه امنیت، نظارت مدیریتی و سرویس‌های caching تامین می‌شود. یک سرور پراکسی دارای پروتکل مشخصی است،‌ بنابراین برای هرنوع پروتکلی (HTTP، FTP، Gogher و غیره) باید تنظیم شود. پراکسی سرور بعنوان بخشی از یک سرور gateway (نقطه‌ای در یک شبکه که ورودی به شبکه‌ای دیگر است) رفتار می‌کند و می‌تواند برای انجام یک یا چند فانکشن‌ که در بخش بعد به آن اشاره می‌شود، تنظیم شود.

عملکردهایی که پراکسی سرور می‌تواند داشته باشد

با تعریفی که از یک پراکسی ارائه شد، می‌توان از پراکسی برای بهبود عملکرد یک شبکه استفاده‌هایی کرد که در اینجا به چند مورد آن به اختصار اشاره می‌کنیم:

· Firewall (دیواره آتش)

برای سازمانی که فایروال دارد، پراکسی سرور تقاضاهای کاربران را به فایروال می‌دهد که با آنها اجازه ورود یا خروج به شبکه داخلی را می‌دهد.

· Caching (ذخیره سازی)

سرور پراکسی که عمل caching را انجام می‌دهد، منابعی مانند صفحات وب و فایل‌ها را ذخیره می‌کند. هنگامی که یک منبع مورد دسترسی قرار گرفت، در سرور دخیره می‌شود و تقاضاهای بعدی برای همین منبع مشخص با محتویات cache پاسخ داده می‌شود. این عمل، دسترسی به آن منبع را برای کاربرانی که از طریق پراکسی به اینترنت متصل هستند، سرعت می‌بخشد و از طرفی از ترافیک اینترنت می‌کاهد و اجازه استفاده بهتر از پهنای باند به کاربران داده می‌شود.

· Filtering (فیلتر کردن)

سرور پراکسی می‌تواند ترافیک وارد شونده و خارج شونده از شبکه را بررسی کند و به آنچه که با معیارهای امنیتی یا سیاست سازمان مغایرت دارد، اجازه عبور ندهد.

· Authentication (تصدیق هویت)

بسیاری منابع الکترونیکی سازمانی توسط ورود با کلمه رمز یا قرار داشتن در دامنه مشخصی از IP محدود شده‌اند. کاربران دور معمولاً از یک سرویس‌دهنده اینترنت ثالث استفاده می‌کنند که در این صورت این کاربر یا IP کامپیوتر آن برای سازمان معتبر تشخیص داده نمی‌شود. برای کاربرانی که بصورت فیزیکی به شبکه داخلی سازمان متصل نشده‌اند، پراکسی طوری عمل می‌کند که به کاربران دور اجازه ورود موقت داده شود یا به آنها بطور موقت یک IP سازمان تخصیص داده شود که بتوانند به منابع محدود شده دسترسی پیدا کنند.

· Anonymization (تغییر هویت)

برای محافظت شبکه داخلی یک سازمان از کاربران موجود در اینترنت، سرور پراکسی می‌تواند هویت سیستم‌های متقاضی داخلی را تغییر دهد. اگر منبع (مثلاً صفحه وب یا فایل) تقاضا شده توسط کاربر داخلی سازمان، در cache موجود نباشد، سرور پراکسی برای آن کاربر، بعنوان کلاینت عمل می‌کند و از یکی از آدرس‌های IP خودش برای تقاضای آن منبع از سرور موجود در اینترنت استفاده می‌کند. این آدرس IP «موقت»، آدرسی نیست که واقعاً در شبکه داخلی سازمان استفاده گردد و در نتیجه از بعضی از حمله‌های نفوذگران جلوگیری می‌شود. هنگامی که صفحه تقاضا شده، از طرف سرور روی اینترنت به پراکسی سرور می‌رسد، پراکسی سرور آن را به تقاضای اولیه مرتبط می‌کند و برای کاربر می‌فرستد. این پروسه تغییر دادن IP باعث می‌شود که تقاضا دهنده اولیه قابل ردیابی نباشد و همچنین معماری شبکه سازمان از دید بیرونی مخفی بماند.

· Logging (ثبت کردن)

پراکسی سرور می‌تواند تقاضاها را بهمراه اطلاعات لازم در جایی ثبت کند تا بعداً امکان پیگیری اعمال کاربران داخل سازمان فراهم شود.

پیکربندی مرورگر

· تعامل کاربر: کاربر باید از ابتدا مرورگر خود را پیکربندی کند که بدین ترتیب نیاز است که اطلاعات را از پشتیبانی فنی سازمان بدست آورد.

· پیکربندی دستی: در این پیکربندی کاربر باید سروری را که نرم‌افزار پراکسی را اجرا می‌کند، مشخص کند. کاربر باید استثنائات هر دامنه‌ای را که می‌تواند بطور مستقیم به آن وصل شود، مشخص کند و به این ترتیب در اتصال به این دامنه‌های مشخص‌شده، پراکسی در مسیر قرار نمی‌گیرد.

· پیکربندی خودکار: یک فایل تنظیم پیکربندی توسط سازمان که منطق استفاده از پراکسی توسط مرورگر در آن قرار دارد. URL فایل باید در پیکربندی مرورگر وارد گردد. اینکه یک تقاضا از طریق پراکسی مسیریابی شود یا خیر، بستگی به شروط موجود در آن فایل دارد.

منبع:سایت گروه امداد امنیت کامپیوتری ایران

در بخش قبلی تعدادی از موارد مهم که کاربران و مدیران شبکه باید برای داشتن بستر ارتباطی امن درنظر بگیرند مطرح شد. در این قسمت تعداد دیگری از توصیه‌های مهم در این  زمینه ارائه می‌گردد.

۶- کد‌های دودویی موجود بر روی سیستم خود را چک کنید که تغییر نکرده‌باشند. برای این کار فایل‌های موجود بر روی سیستم را با نسخه‌هایی از فایل‌ها که به اصالت آنها اطمینان دارید و در محل‌های امن ذخیره شده‌اند (به عنوان مثال رسانه‌هایی که فایل‌های اولیه برای نصب نرم‌افزار بر روی آنها قرار گرفته‌اند) مقایسه کنید. در استفاده از نسخه‌های پشتیبان‌ دقت کنید، ممکن است حاوی اسب‌های تروا باشند.

اسب‌های تروا فایل‌های با اندازه و برچسب‌های زمانی مشابه نسخه‌های اصلی ایجاد می‌کنند. بنابراین تنها مقایسه اندازه و برچسب‌های زمانی فایل‌ برای دریافتن اصالت آن‌ها کافی نیست. به جای این کار باید از MD5، Tripwire و سایر ابزارهای رمزنگاری Checksum فایل‌ها برای آشکارسازی اسب‌های تروا استفاده کنید. حتما از اصالت این ابزارها اطمینان حاصل کنید و مطمئن شوید که با امنیت نگه‌داری شده و امکان تحریف آنها توسط نفوذگران وجود نداشته است. می‌توانید برای امضای خروجی‌های تولید شده توسط MD5 و Tripwire از نرم‌افزارهایی مانند PGP‌ بهره بگیرید تا در ارجاعات بعدی با اطمینان از این گزارشات استفاده کنید.

برنامه‌های ضدویروس هم می‌توانند برای مقابله با ویروس‌های کامپیوتری، اسب‌های تروا و درهای پشتی به کار گرفته شوند. به خاطر داشته باشید برنامه‌های مخرب همواره تولید می‌شوند، بنابراین درصورت استفاده از این برنامه‌ها از به‌روز بودن آنها مطمئن شوید.

۷- پیکربندی‌های سیستم محلی و شبکه خود را بررسی کرده، اطلاعات غیرمجاز وارد شده را شناسایی نمایید. مداخل غیرمجاز پیکربندی‌ بخش‌هایی مانند WINS، DNS و IP forwarding را بررسی نمایید. برای این کار می‌توانید از ابزار Network Properties و یا دستور “ipconfig /all” بهره بگیرید.

اطمینان حاصل کنید که تنها سرویس‌های شبکه‌ای که مورد نیاز است در حال اجرا بر روی سیستم هستند.

با استفاده از دستور “netstat -an” پورت‌های نامعمولی را که برای ارتباط از سایر میزبان‌ها در حال گوش دادن هستند را چک کنید. دستورات زیر که به صورت یک فایل دسته‌ای قابل اجرا می‌باشند رفتار همه پورت‌هایی که در حالت گوش دادن هستند را تحلیل کرده و سپس می‌تواند سرویس‌هایی که در حال اجرا بر روی آن پورت‌ها هستند را اعلام می‌نماید. برای استفاده از این فایل شماره پورت‌های شناخته شده را از آدرس زیر دریافت کنید:

http://www.iana.org/assignments/port-numbers

سایر شماره پورت‌هایی که توسط محصولات مایکروسافت مورد استفاده قرار می‌‌گیرند را می‌توان از مقالات پایگاه دانش مایکروسافت دریافت نمود. به این ترتیب می‌توان فایلی با فرمت فوق ساخت که سرویس‌های مختلف در حال اجرا بر روی سیستم‌های NT‌ را لیست می‌کند.

Windows NT, Terminal Server, and Microsoft Exchange Services Use TCP/IP Ports http://support.microsoft.com/support/kb/articles/q150/5/43.asp

SMS: Network Ports Used by Remote Helpdesk Functions http://support.microsoft.com/support/kb/articles/q167/1/28.asp

XGEN: TCP Ports and Microsoft Exchange: In-depth Discussion http://support.microsoft.com/support/kb/articles/q176/4/66.asp

How to Configure a Firewall for Windows NT and Trusts http://support.microsoft.com/support/kb/articles/q179/4/42.asp

در فایل دسته‌ای عبارت “TAB”‌ را با یک tab‌ واقعی جایگزین کنید. این فایل هیچ یک از فایل‌های موجود بر روی سیستم را تغییر نداده و بر روی آنها نمی‌نویسد. برای اجرای این برنامه نیاز به فایلی با نام “port-numbers.txt” دارید که شماره پورت‌ها و سرویس‌های ممکن بر روی هر یک از آنها را در خود دارد. شماره‌ پورت‌های ارائه گردیده در لیست فوق را می‌توان در فایلی با این نام ذخیره کرد.

متن فایل دستوری به صورت زیر است:

@echo off

      for /f "tokens=1,2 delims=:" %%I in ( 'netstat -an ^| findstr "0.0.0.0:[1-9]"' 

) do call :CLEAN %%I %%J

   goto :EOF

 :CLEAN

     set X=0

     for /f "tokens=1,2,3 delims=TAB " %%A in ( 'findstr /I "\<%3/%1\>" port-
numbers.txt' ) do call :SETUP %%A %%C %3 %1

     if %X% == 0 echo %3/%1 ***UNKNOWN***

   goto :EOF

   :SETUP

     echo %3/%4 %1 %2

     set X=1;

   goto :EOF

۸- منابع به اشتراک گذاشته شده در سیستم را بررسی نموده، موارد غیر مجاز را شناسایی نمایید. با استفاده از دستور “net share” و یا ابزار Server Manager می‌توان لیست منابع به اشتراک گذاشته شده را مشاهده نمود. در NT‌ فایل‌های اشتراکی پنهان با افزودن یک علامت $‌ به انتهای نام نمایش داده می‌شوند. در این سیستم عامل تعدادی نام اشتراکی پیش‌فرض مانند PRINT$ استفاده می‌شود. در صورتی که چاپگر اشتراکی در سیستم وجود ندارد باید چک شود که این پوشه اشتراکی چرا و چگونه اینجاد شده است. اگر نام اشتراکی عجیبی در لیست سیستم مشاهده ‌شود ابزارهای موجود مکان واقعی پوشه مورد نظر را بر روی سیستم نشان می‌دهد. می‌توان برای یک درایو و یا یک پوشه چندین نام‌ اشتراک گذاشت، و هر یک از این نام‌ها مشخصات و حقوق دسترسی خاص خود را دارند.

۹- همه وظایف زمان‌بندی شده در سیستم را بررسی نمایید. نفوذگران می‌توانند درپشتی را از طریق برنامه‌هایی که  برای اجرا در آینده برنامه‌ریزی شده‌اند ایجاد نمایند. علاوه بر این مطمئن شوید که امکان نوشتن بر روی فایل‌ها و برنامه‌هایی که توسط برنامه زمان‌‌بندی به آنها ارجاع شده است وجود ندارد. برای دیدن لیست وظایف در انتظار می‌توانید از دستور “at” استفاده کنید و یا ابزار WINAT‌ را از NT resource kit اجرا نمایید.

۱۰- فرآیندهای غیرمعمول در سیستم را شناسایی نمایید. برای جمع‌آوری اطلاعات در مورد فرآیندهای در حال اجرا بر روی سیستم می‌توانید از ابزار Tool Manager یا دستورات Pulist.exe و tlist.exe از NT resource kit استفاده نمایید.

۱۱- سیستم را با هدف یافتن فایل‌های مخفی و یا نامتعارف جستجو کنید. این فایل‌ها برای مخفی نگه‌داشتن ابزارها و اطلاعات (به عنوان مثال برنامه‌های سرقت گذرواژه، فایل‌های گذرواژه سایر سیستم‌ها و …) به کار می‌رود. فایل‌های مخفی را می‌توان با استفاده از مرورگر NT‌ (در صورتی که در صفحه Options از منوی View گزینه Show all files انتخاب شده باشد) و همینطور با تایپ دستور “dir /ah” مشاهده نمود.

۱۲- فایل‌ها و کلید‌های رجیستری را بررسی کنید که مجوزهای آنها تغییر نیافته باشند. یکی از قدم‌های اساسی در تامین امنیت یک سیستم مبتنی بر NT تنظیم صحیح مجوزهای دسترسی به فایل‌ها و کلیدهای رجیستری است به نحوی که کاربران غیرمجاز نتوانند برنامه‌های خود (مانند درهای پشتی و یا ثبت‌کنندگان فعالیت‌های کاربران) را اجرا کرده و یا فایل‌های سیستمی را تغییر دهند. با استفاده از برنامه XCACLS.EXE که بخشی از NT Resource Kit می‌باشد می‌توان ویژگی‌های فایل‌ها را چک کرد. علاوه بر این می‌توان از NT Security Configuration Manager هم برای تحلیل پیکربندی سیستم استفاده نمود.

۱۳- تغییرات سیاست‌های کام‍پیوتر و کاربر را بررسی نمایید. سیاست‌ها در سیستم‌های مبتنی بر NT‌ برای تعریف دامنه گسترده‌ای از پیکربندی‌ها به کار می‌روند و مشخص می‌سازند که یک کاربر مجاز به انجام چه کارهایی می‌باشد.

۱۴- مطمئن شوید که سیستم در دامنه‌ای به غیر از دامنه پیش‌فرض تعریف نشده است. نفوذگران برای داشتن دسترسی با حقوق مدیریت سعی می‌کنند سیستم را در دامنه‌ای که خود حقوق مورد نیاز را در آن دارند عضو نمایند.

۱۵- هنگام جستجو برای یافتن رد‌پای نفوذگران همه سیستم‌های موجود در شبکه محلی را بگردید. در بیشتر مواقع اگر یک دستگاه در خطر افتاده باشد، امکان اینکه سایر دستگاه‌ها هم مورد هجوم قرار گرفته باشند وجود دارد.

ب. بروز بودن با مراجعه به مراکز اطلاع‌رسانی معتبر

برای این کار می‌توانید به سایت‌ مرکز هماهنگی گروه‌های امداد امنیت رایانه‌ای (CERT/CC) و یا مرکز امداد امنیت رایانه‌ای ایران (IRCERT) مراجعه نمایید.

ج. استفاده از نرم‌افزارهای تشخیص نفوذ

تعدادی از نرم‌افزارهای مجانی و یا مدت‌دار تشخیص نفوذ در آدرس زیر قابل دسترسی می‌باشند:

http://www.cerias.purdue.edu/coast/ids/

تعدادی از نسخه‌های نرم‌افزارهای تشخیص نفوذ که به صورت تجاری ارائه می‌شوند در زیر ارائه شده است:

Kane Security Monitor (KSM)
http://centauri.ods.com/security/products/ksm.shtml

OmniGuard/ITA (OmniGuard/Intruder Alert)
http://www.axent.com/Axent/Products/IntruderAlert

Real Secure
http://solutions.iss.net/products/rsecure/rs.php

CyberCop Monitor
http://solutions.sun.com/catalogs/all/Internet_and_Intranet/Security/42189.html

Intact
http://pedestalsoftware.com/intact/

منبع:گروه امداد امنیت کامپیوتری ایران

این مقاله به صورت کلی گام هایی را بیان می کند که برای تشخیص به خطر افتادن سیستم عامل Windows NT مورد استفاده قرار می گیرند. مدیران سیستم  می توانند از این اطلاعات بهره گرفته و نفوذ های احتمالی به سیستم هایی که از این سیستم عامل بهره می گیرند را ردیابی کنند. مطالعه همه بخش های این مقاله برای مدیرانی که مایل به شناسایی نقاط ضعف سیستم های خود هستند مفید است.

علاوه بر استفاده از نکات مطرح شده در این مقاله بهره گیری از نسخه های به روز رسان و وصله های ارائه شده توسط تولید کنندگان نرم افزار هم باید به صورت مرتب و جدی انجام شود.

الف. ردیابی علائمی که خطرات احتمالی سیستم  را نشان می دهند:

۱- Log فایل های ایجاد شده بر روی سیستم را بررسی کنید تا اتصالات به دستگاه از نقاط غیرمعمول و یا فعالیت های غیرمعمول شناسایی شوند. می توان با استفاده از Event Viewer ورود های عجیب به سیستم(Logon)، نقص سرویس ها و یا روشن و خاموش شدن های غیر عادی را بررسی کرد. در صورتی که حفاظ[۱]، خادم وب و یا مسیریاب  سیستم فعالیت های جاری خود را بر روی دستگاهی دیگر ثبت می کنند، باید log های ذخیره شده بر روی آن دستگاه ها  هم بررسی شود. به خاطر داشته باشید تنها در صورتی این اطلاعات مفید می باشد که فایل های ثبت فعالیت ها فقط قابلیت اضافه کردن داشته باشند. بسیاری از نفوذکنندگان به سیستم ها با ویرایش فایل های log ردپای خود را از روی سیستم پاک می کنند.

۲- کاربران و گروه های عجیب را بررسی کنید. برای این کار می توانید از ابزار User Manager و یا دستورات ‘net user’، ‘net group’ و ‘net localgroup’ بهره بگیرید. اطمینان حاصل کنید شناسه GUEST که به صورت پیش فرض ساخته می شود در صورتی که سیستم به آن نیاز ندارد، غیرفعال باشد.

۳- همه گروه ها را چک کنید که کاربران نامعتبر عضو آنها نباشند. بعضی از گروه های پیش فرضNT اختیارات خاصی را به اعضای خود می دهند. اعضای گروه Administrators می توانند بر روی سیستم محلی هر گونه فعالیتی را انجام دهند. کاربران Backup operator می توانند همه فایل های موجود بر روی سیستم را بخوانند و کاربران PowerUser امکان به اشتراک گذاشتن منابع سیستم را دارند.

۴- حقوق کاربران را بررسی کنید و امکان انجام فعالیت های غیرمنطقی را از آنها بگیرد. برای این کار می توان از Administrative Tools آیکون Local Security Settings را انتخاب کنید. حقوق مختلفی که می توان به کاربران و گروه های مختلف داد در بخش User Rights Assignment قابل مشاهده می باشد. ۲۷ حق مختلف وجود دارد که قابل تخصیص دادن به کاربران و گروه های کاربری می باشد. پیکربندی پیش فرض حقوق کاربران معمولا امنیت مناسبی را داراست.

۵- از عدم اجرای برنامه های غیر مجاز اطمینان حاصل کنید. یک نفوذگر می تواند با استفاده از روش های متنوعی یک برنامه درپشتی را اجرا کند. بنابراین از موارد زیر مطمئن شوید:

· پوشه های Startup موجود بر روی دستگاه را بررسی کنید. دقت کنید که دو پوشه Startup وجود دارد که یکی مربوط به کاربر محلی است و دیگری به همه کاربران ارتباط دارد. در زمان ورود یک کاربر به سیستم همه برنامه های کاربردی موجود در “All Users” و پوشه Startup کاربران اجرا می شوند. بازرسی دقیق همه پوشه های Startup برای کشف برنامه های مشکوک ضروری است.

· رجیستری سیستم را چک کنید. لیست زیر نقاطی که باید در رجیستری مورد بررسی قرار گیرند را نشان می دهد:

HKEY_LOCAL_MACHINE\System\CurrentControlSet\Control\Session Manager\KnownDLLs

HKEY_LOCAL_MACHINE\System\ControlSet001\Control\Session Manager\KnownDLLs

HKEY_LOCAL_MACHINE\Software\Microsoft\Windows\Current Version\Run

HKEY_LOCAL_MACHINE\Software\Microsoft\Windows\Current Version\RunOnce

HKEY_LOCAL_MACHINE\Software\Microsoft\Windows\Current Version\RunOnceEx

HKEY_LOCAL_MACHINE\Software\Microsoft\Windows\CurrentVersion\RunServices

HKEY_LOCAL_MACHINE\Software\Microsoft\Windows NT\CurrentVersion\Windows ("run=" line)

HKEY_CURRENT_USER\Software\Microsoft\Windows\Current Version\Run

HKEY_CURRENT_USER\Software\Microsoft\Windows\Current Version\RunOnce

HKEY_CURRENT_USER\Software\Microsoft\Windows\Current Version\RunOnceEx

HKEY_CURRENT_USER\Software\Microsoft\Windows\CurrentVersion\RunServices

HKEY_CURRENT_USER\Software\Microsoft\Windows NT\CurrentVersion\Windows ("run=" value)

· سیستم را برای شناسایی سرویس های نامعتبر مورد بازرسی قرار دهید. برخی از برنامه های درپشتی خود را به عنوان سرویس بر روی دستگاه نصب کرده و در زمان روشن شدن دستگاه فعال می شوند. در چنین شرایطی سرویس می تواند با استفاده از حق “Logon as Service” به عنوان هر یک از کاربران سیستم اجرا شود. سرویس هایی که به صورت خودکار آغاز می شوند را بررسی کنید و از ضرورت وجود آنها اطمینان حاصل کنید. علاوه بر این مطمئن شوید که فایل اجرایی سرویس اسب تروا و یا برنامه در پشتی نیست.

دستورات زیر که می توان آنها را در یک فایل دسته ای قرار داد برای جمع آوری اطلاعات در مورد سرویس هایی که در حال اجرا هستند مفید هستند. خروجی این برنامه شامل کلید سرویس ها، مقدار پارامتر Startup و فایل اجرایی سرویس می باشد. این برنامه از دستور REG.EXE استفاده می کند که بخشی از NT Resource Kit می باشد. اجرای این برنامه باعث تغییر محتویات رجیستری و یا فایل ها نمی شود.

@echo off

REM The 'delims' parameter of PULLINFO1 and PULLINFO2 should be a single TAB.

for /f "tokens=1 delims=[]" %%I in ('reg query HKLM\SYSTEM\CurrentControlSet\Services') do

 call  ULLINFO1 %%I

set START_TYPE=

goto :EOF

  ULLINFO1

for /f "tokens=3 delims=           " %%I in ('reg query

 HKLM\SYSTEM\CurrentControlSet\Services\%1 ^| findstr "Start" ') do call  ULLINFO2 %1 %%I

goto :EOF

  ULLINFO2

for /f "tokens=3,4 delims= " %%I in ('reg query HKLM\SYSTEM\CurrentControlSet\Services\%1

 ^| findstr "ImagePath" ') do call :SHOWINFO %1 %2 %%I %%J

goto :EOF

:SHOWINFO

if /i {%2}=={0} set START_TYPE=Boot

if /i {%2}=={1} set START_TYPE=System

if /i {%2}=={2} set START_TYPE=Automatic

if /i {%2}=={3} set START_TYPE=Disabled

if not "%4" == "" (echo %1 -%START_TYPE%- %3\%4) else (echo %1 -%START_TYPE%- %3)

goto :EOF

سایر نکات ضروری برای تامین امنیت سیستم عامل Windows NT در بخش های بعدی از این مجموعه مقالات ارائه خواهد شد.

منبع:گروه امداد امنیت کامپیوتری ایران

هر روزه اخبار جدیدی در مورد حملات و تهدیدات کامپیوتری در رسانه های مختلف انتشار می یابد. این تهدیدات شامل ویروس های جدید و یا انواع هک و نفوذ در سیستم های کامپیوتری است. انتشار این گونه اخبار باعث شیوع اضطراب و نگرانی در بین کاربرانی می شود که به صورت مستمر از کامپیوتر بهره می گیرند و یا اطلاعاتی ارزشمند بر روی کامپیوترهای خود دارند.

در این مقاله سعی شده چند نکته که در رابطه با امنیت کامپیوتر اهمیت اساسی دارند به صورت مختصر شرح داده شوند. یک کاربر در صورت رعایت این نکات می تواند تا حدود زیادی از حفظ امنیت سیستم کامپیوتری خود مطمئن باشد. در رابطه با بعضی از نکات که توضیحات بیشتری لازم بوده، مقالات جامع تری معرفی گردیده اند.

1. استفاده از نرم افزارهای محافظتی (مانند ضدویروس ها) و به روز نگه داشتن آنها

از وجود ضدویروس بر روی دستگاه خود اطمینان حاصل کنید. این نرم افزارها برای محافظت از کامپیوتر در برابر ویروس های شناخته شده به کارمی روند و در صورت استفاده از آنها کاربر نیاز به نگرانی در مورد ویروس ها نخواهد داشت. در شرایطی که روزانه ویروس های جدید تولید شده و توزیع می شوند، نرم افزارهای ضدویروس برای تشخیص و از بین بردن آنها باید به صورت منظم به روز شوند. برای این کار می توان به سایت شرکت تولید کننده ضدویروس مراجعه کرد و اطلاعات لازم در مورد نحوه به روز رسانی و نیز فایل های جدید را دریافت نمود. عموما نرم افزارهای ضدویروس ابزار های به روز رسانی و زمان بندی این فرایند را در خود دارند.

1. باز نکردن نامه های دریافتی از منابع ناشناس

این قانون ساده را پیروی کنید، «اگر فرستنده نامه را نمی شناسید، نسبت به نامه و پیوست های آن بسیار با دقت عمل نمایید». هرگاه یک نامه مشکوک دریافت کردید، بهترین عمل حذف کل نامه همراه با پیوست های آن است.

برای امنیت بیشتر حتی اگر فرستنده نامه آشنا باشد هم باید با احتیاط بود. اگر عنوان نامه نا آشنا و عجیب باشد، و بالاخص در صورتی که نامه حاوی لینک های غیرمعمول باشد باید با دقت عمل کرد. ممکن است دوست شما به صورت تصادفی ویروسی را برای شما فرستاده باشد. ویروس “I Love You” دقیقا به همین صورت میلیون ها کامپیوتر را در سراسر دنیا آلوده نمود. تردید نکنید، نامه های مشکوک را پاک نمایید.

1. استفاده از گذرواژه های مناسب

گذرواژه تنها در صورتی دسترسی غریبه ها به منابع موجود را محدود می کند که حدس زدن آن به سادگی امکان پذیر نباشد. گذرواژه های خود را در اختیار دیگران قرار ندهید و از یک گذرواژه در بیشتر از یک جا استفاده نکنید. در این صورت اگر یکی از گذرواژه های شما لو برود، همه منابع در اختیار شما در معرض خطر قرار نخواهند گرفت. قانون طلایی برای انتخاب گذرواژه شامل موارد زیر است:

1. • گذرواژه باید حداقل شامل ۸ حرف بوده، حتی الامکان کلمه ای بی معنا باشد. در انتخاب این کلمه اگر از حروف کوچک، بزرگ و اعداد استفاده شود (مانند xk27D8Fy) ضریب امنیت بالا تر خواهد رفت.
   • به صورت منظم گذرواژه های قبلی را عوض نمایید.
   • گذرواژه خود را در اختیار دیگران قرار ندهید.

1. محافظت از کامپیوتر در برابر نفوذ  با استفاده از حفاظ(Firewall)

حفاظ  دیواری مجازی بین سیستم کامپیوتری و دنیای بیرون ایجاد می کند. این محصول به دو صورت نرم افزاری و سخت افزاری تولید می شود و برای حفاظت کامپیوترهای شخصی و نیز شبکه ها به کار می رود. حفاظ داده های غیر مجاز و یا داده هایی که به صورت بالقوه خطرناک می باشند را فیلتر کرده و سایر اطلاعات را عبور می دهد. علاوه بر این حفاظ در شرایطی که کامپیوتر به اینترنت وصل است، مانع دسترسی افراد غیرمجاز به کامپیوتر می شود.

1. خودداری از به اشتراک گذاشتن منابع کامپیوتر با افراد غریبه

سیستم های عامل این امکان را برای کاربران خود فراهم می آورند که با هدف به اشتراک گذاری فایل، دسترسی دیگران را از طریق شبکه و یا اینترنت به دیسک سخت محلی فراهم آورند. این قابلیت  امکان انتقال ویروس از طریق شبکه را فراهم می آورد. از سوی دیگر در صورتی که کاربر دقت کافی را در به اشتراک گذاشتن فایل ها به عمل نیاورد، امکان مشاهده فایل های خود را به دیگرانی که مجاز نیستند ایجاد می کند. بنابراین درصورتی که نیاز واقعی به این قابلیت ندارید، به اشتراک گذاری فایل را متوقف نمایید.

1. قطع اتصال به اینترنت در مواقع عدم استفاده

به خاطر داشته باشید که بزرگ راه دیجیتال یک مسیر دوطرفه است و اطلاعات ارسال و دریافت می شوند. قطع اتصال کامپیوتر به اینترنت در شرایطی که نیازی به آن نیست احتمال اینکه کسی به دستگاه شما دسترسی داشته باشد را از بین می برد.

1. تهیه پشتیبان از داده های موجود بر روی کامپیوتر

همواره برای از بین رفتن اطلاعات ذخیره شده بر روی حافظه دستگاه خود آمادگی داشته باشید. امروزه تجهیزات سخت افزاری و نرم افزاری متنوعی برای تهیه نسخه های پشتیبان توسعه یافته اند که با توجه به نوع داده و اهمیت آن می توان از آنها بهره گرفت. بسته  به اهمیت داده باید سیاست گذاری های لازم انجام شود. در این فرایند تجهیزات مورد نیاز و زمان های مناسب برای تهیه پشتیبان مشخص می شوند. علاوه بر این باید همواره دیسک های Start up در دسترس داشته باشید تا در صورت وقوع اتفاقات نامطلوب بتوانید در اسرع وقت سیستم را بازیابی نمایید.

1. گرفتن منظم وصله های امنیتی(Patches)

بیشتر شرکت های تولید کننده نرم افزار هر از چند گاهی نرم افزارهای به روز رسان و وصله های امنیتی جدیدی را برای محصولات خود ارائه می نمایند. با گذر زمان اشکالات جدید در نرم افزارهای مختلف شناسایی می شوند که امکان سوءاستفاده را برای هکرها بوجود می آورند. پس از شناسایی هر اشکالی شرکت تولید کننده محصول اقدام به نوشتن وصله های مناسب برای افزایش امنیت و از بین بردن راه های نفوذ به سیستم می کنند. این وصله ها بر روی سایت های وب شرکت ها عرضه می شود و کاربران باید برای تامین امنیت سیستم خود همواره آخرین نسخه های وصله ها را گرفته و بر روی سیستم خود نصب کنند. برای راحتی کاربران ابزارهایی توسعه داده  شده اند که به صورت اتوماتیک به سایت های شرکت های تولید کننده محصولات وصل شده، لیست آخرین وصله ها را دریافت می نمایند. سپس با بررسی سیستم موجود نقاط ضعف آن شناسایی و به کاربر اعلام می شود. به این ترتیب کاربر از وجود آخرین نسخه های به روز رسان آگاه می شود.

1. بررسی منظم امنیت کامپیوتر

در بازه های زمانی مشخص وضعیت امنیتی سیستم کامپیوتری خود را مورد ارزیابی قرار دهید. انجام این کار در هر سال حداقل دو بار توصیه می شود. بررسی پیکربندی امنیتی نرم افزارهای مختلف شامل مرورگرها و حصول اطمینان از مناسب بودن تنظیمات سطوح امنیتی در این فرایند انجام می شوند.

1. حصول اطمینان از آگاهی اعضای خانواده و یا کارمندان از نحوه برخورد با کامپیوترهای آلوده

هر کسی که از کامپیوتر استفاده می کند باید اطلاعات کافی در مورد امنیت داشته باشد. چگونگی استفاده از ضدویروس ها و به روز رسانی آنها، روش گرفتن وصله های امنیتی و نصب آنها و چگونگی انتخاب گذرواژه مناسب از جمله موارد ضروری می باشد.

منبع:سایت امداد امنیت کامپیوتری ایران